Khi nào cần xét nghiệm đường huyết trong thai kỳ?
Thai kỳ và tầm soát5 phút đọcBài 3 trong 6
Điều quan trọng nhất
Việc kiểm tra đường huyết trong thai kỳ được xếp lịch theo tuần thai chứ không chờ tới lúc bạn thấy khó chịu. Với phần lớn thai phụ, lần kiểm tra thường được xếp vào khoảng tuần 24 tới 28. Một số người có thể được đề nghị làm sớm hơn. Cơ sở chăm sóc thai sẽ xếp lịch cho bạn.
Vì sao điều này quan trọng với bạn?
Nhiều người chờ tới khi thấy mệt, khát nước hay đi tiểu nhiều rồi mới nghĩ tới việc đi kiểm tra. Với đường huyết trong thai kỳ, cách nghĩ đó không hoạt động.
Lý do rất đơn giản. Tài liệu chuyên môn quốc tế xếp việc kiểm tra theo mốc tuần thai, tức là làm cho mọi người ở một thời điểm định trước, chứ không phải làm cho người có biểu hiện. Cách làm này chỉ có nghĩa khi người ta không thể trông vào biểu hiện để biết ai cần kiểm tra.
Biết trước lịch này giúp bạn chủ động hỏi ở lần khám thai, thay vì lỡ mất một mốc rồi mới biết.
Hiểu đơn giản
Có hai câu trả lời cho câu hỏi "khi nào", tùy vào tình huống của bạn.
Với phần lớn thai phụ. Tài liệu chuyên môn mô tả khoảng tuần 24 tới 28 là thời điểm thường lệ để xác định và bắt đầu xử trí đái tháo đường thai kỳ. Đây là mô tả thực hành thường gặp. Lịch cụ thể do cơ sở chăm sóc thai của bạn quyết định.
Với người có yếu tố khiến khả năng gặp vấn đề cao hơn. Một số người có thể được đề nghị kiểm tra sớm hơn nhiều. Ví dụ rõ nhất trong tài liệu là người đã từng có đái tháo đường thai kỳ ở lần mang thai trước. Nhóm này nên được kiểm tra từ trước khi có thai. Nếu chưa kịp thì nên được kiểm tra trước tuần 15.
Có một điểm nữa cần biết trước để đỡ hoang mang. Việc kiểm tra sớm không có nghĩa là tình trạng của bạn nặng hơn. Nó chỉ có nghĩa là nhóm chăm sóc muốn có thông tin sớm hơn.
Cuối cùng, việc xác định luôn do cơ sở y tế thực hiện bằng xét nghiệm, theo tiêu chuẩn chuyên môn. Bạn không cần và không nên tự tìm ngưỡng để so kết quả của mình.
Một tình huống thường gặp
Chị Ngân mang thai lần hai. Lần trước chị đã từng được chẩn đoán đái tháo đường thai kỳ.
Ở lần khám thai đầu tiên, chị chủ động nói lại tiền sử đó. Nhờ vậy nhóm chăm sóc xếp cho chị một lần kiểm tra sớm thay vì chờ tới mốc thường lệ.
Điều làm nên khác biệt ở đây không phải là chị có triệu chứng gì, mà là chị đã nói ra tiền sử của mình.
Bạn có thể làm gì?
① Hỏi thẳng về lịch kiểm tra của bạn
Ở lần khám thai gần nhất, bạn có thể hỏi "Tôi sẽ được kiểm tra đường huyết vào khoảng tuần thứ mấy?". Ghi lại câu trả lời vào sổ khám thai.
② Kể tiền sử của bạn ngay từ lần khám đầu
Nếu bạn từng có đái tháo đường thai kỳ ở lần mang thai trước, hãy nói ngay. Đây là thông tin làm thay đổi lịch kiểm tra của bạn.
③ Đừng chờ tới khi thấy khác lạ trong người
Lịch kiểm tra được xếp theo tuần thai chứ không theo cảm giác. Thấy khỏe trong người là điều đáng mừng nhưng không thay thế được lần xét nghiệm.
④ Hỏi lại nếu bạn nghĩ mình đã lỡ mốc
Nếu bạn không nhớ mình đã được kiểm tra hay chưa, hãy hỏi lại thay vì đoán. Hỏi lại luôn dễ hơn là bỏ qua.
Điều nhiều người hay hiểu nhầm
"Không có triệu chứng thì không thể có đái tháo đường thai kỳ."
Cách kiểm tra được thiết kế theo hướng ngược lại. Tài liệu chuyên môn xếp lịch kiểm tra theo mốc tuần thai cho mọi thai phụ, chứ không dành riêng cho người có biểu hiện.
Ngoài ra, tình trạng được phát hiện trong thai kỳ đôi khi thực ra là một vấn đề đường huyết đã có sẵn từ trước nhưng chưa được biết tới. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Bệnh tật Hoa Kỳ ghi rằng những tình trạng như vậy có thể tồn tại nhiều năm mà không có dấu hiệu rõ ràng.
Điều này không có nghĩa là bạn nên lo lắng khi thấy mình vẫn khỏe. Nó chỉ có nghĩa là cảm giác trong người không phải công cụ để trả lời câu hỏi này. Lần xét nghiệm theo lịch mới là công cụ đó.
Bạn thử nhớ lại
Nếu một người bạn đang mang thai hỏi "Khi nào thì tớ cần đi kiểm tra đường huyết?", bạn sẽ trả lời thế nào?
Thử nói thành tiếng. Nếu câu trả lời của bạn có nhắc tới việc lịch được xếp theo tuần thai và tới việc nên hỏi cơ sở chăm sóc thai, nghĩa là bạn đã nắm được ý chính.
Kiểm tra nhanh
Câu 1. Điều gì quyết định thời điểm bạn được kiểm tra đường huyết trong thai kỳ?
- A. Việc bạn có cảm thấy khác lạ trong người hay không
- B. Mốc tuần thai cùng với tình huống riêng của bạn, theo kế hoạch của cơ sở chăm sóc thai
- C. Việc bạn có ăn nhiều đồ ngọt hay không
- D. Việc bạn tăng bao nhiêu cân
Xem giải thích
Đáp án B. Tài liệu chuyên môn mô tả khoảng tuần 24 tới 28 là thời điểm thường lệ. Một số người được đề nghị kiểm tra sớm hơn. Cảm giác trong người, cách ăn uống và mức tăng cân không phải căn cứ để xếp lịch kiểm tra.
Câu 2. Người từng có đái tháo đường thai kỳ ở lần mang thai trước nên nói lại điều đó ngay từ lần khám thai đầu tiên. Đúng hay sai?
Xem giải thích
Đúng. Tài liệu chuyên môn khuyến cáo nhóm này nên được kiểm tra từ trước khi có thai. Nếu chưa kịp thì nên được kiểm tra trước tuần 15. Nói sớm giúp nhóm chăm sóc xếp đúng lịch cho bạn.
Nguồn đã được kiểm tra
- Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA). Quản lý đái tháo đường trong thai kỳ, Chuẩn mực chăm sóc năm 2026, mục 15.
- Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Bệnh tật Hoa Kỳ (CDC). Tiền đái tháo đường. Rà soát năm 2024.
Lưu ý
Nội dung này nhằm mục đích giáo dục sức khỏe. Nội dung không thay thế thăm khám, chẩn đoán hoặc chỉ định của nhân viên y tế. Hãy trao đổi với nhân viên y tế về trường hợp cụ thể của bạn.
Bản in để phát cho người bệnh
Tải bài này dưới dạng tệp Word để in phát tay. Dùng được cho người bệnh không quen đọc trên điện thoại hoặc khi cần đưa tại phòng khám.
Tải bản inBước tiếp theo
Bài tiếp theoNghiệm pháp dung nạp glucose trong thai kỳ để làm gì?
Nội dung nhằm mục đích giáo dục sức khỏe. Nội dung không thay thế thăm khám hoặc chỉ định của nhân viên y tế. Lưu ý y khoa