Thuốc nam và thực phẩm chức năng có an toàn để dùng thêm không?

Hai chữ "tự nhiên" nghe rất gần với hai chữ "an toàn". Nhưng an toàn của một sản phẩm phụ thuộc vào nó chứa gì, hàm lượng bao nhiêu và nó gặp thuốc của bạn thì chuyện gì xảy ra. Nguồn gốc không trả lời được ba câu đó.

Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA) có một khuyến cáo rất đáng để bạn biết. Với những sản phẩm pha chế không được cơ quan quản lý dược phê duyệt, ADA khuyên không dùng, chính vì không chắc chắn được sản phẩm chứa gì nên không đánh giá được mức an toàn, chất lượng và hiệu quả. Tài liệu này cũng nhắc tới hàng giả đang xuất hiện trên thị trường.

Cần nói cho rõ. ADA viết đoạn đó cho sản phẩm pha chế và hàng giả, chứ không viết riêng về thuốc nam của Việt Nam. Nhưng cái lý đằng sau thì áp dụng được cho mọi thứ bạn định uống thêm. Không rõ thành phần thì không đánh giá được.

Trước một sản phẩm được mách, bạn có thể tự soi bằng ba câu hỏi.

• Sản phẩm này chứa gì và ghi rõ hàm lượng không?
• Nó đã được cơ quan quản lý cấp phép chưa?
• Nếu tôi uống thêm, nó cộng vào thuốc tôi đang dùng thế nào?

Câu thứ ba là câu hay bị bỏ qua nhất. Nếu một sản phẩm có chứa chất làm hạ đường huyết mà không ghi trên nhãn, bạn sẽ vô tình dùng thêm mà không biết. Điều đó đáng lo hơn nếu trong đơn của bạn đã có thuốc thuộc nhóm sulfonylurea, nhóm meglitinide hoặc insulin, vì đây là ba nhóm mang nguy cơ làm đường huyết xuống thấp cao hơn.

Chiều ngược lại cũng có thật. ADA nêu rằng nhóm đồng vận thụ thể GLP-1 có thể làm chậm hấp thu các thuốc uống khác trong giai đoạn tăng liều. Nghĩa là những thứ bạn uống có thể ảnh hưởng lẫn nhau.

Còn một tình huống hay dẫn tới việc tự tìm sản phẩm thay thế, đó là khi thuốc quen dùng hết hàng. ADA khuyên nên chuyển sang một thuốc đã được cấp phép khác có hiệu quả tương tự, rồi xem lại khi thuốc cũ có lại. Đây là việc nhân viên y tế làm cùng bạn.

Điều này không có nghĩa mọi thứ ngoài đơn đều xấu. Ý chính là quyết định nên được đưa ra khi có đủ thông tin, chứ không phải khi chỉ có một lời giới thiệu.