Mang thai có đái tháo đường thì vận động được không?
Thai kỳ theo dõi và ăn uống4 phút đọcBài 4 trong 6
Điều quan trọng nhất
Vận động là một phần của kế hoạch điều trị chứ không phải điều cần né tránh. Với người không có chống chỉ định về sản khoa, hoạt động vừa sức mang lại nhiều lợi ích. Việc xác định mức phù hợp cho bạn thuộc về đội ngũ chăm sóc thai.
Vì sao điều này quan trọng với bạn?
Rất nhiều người khi mang thai được người thân dặn nên nghỉ ngơi hết mức. Lời dặn đó xuất phát từ tình thương, nhưng nếu hiểu quá rộng thì lại lấy đi của bạn một công cụ hữu ích.
Các hướng dẫn quốc tế xếp thay đổi lối sống là cấu phần thiết yếu trong điều trị đái tháo đường thai kỳ. Ăn uống và vận động cùng nằm trong phần nền tảng đó.
Hiểu đơn giản
Vận động giúp được những gì.
Tài liệu chuyên môn của Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA) ghi nhận hoạt động thể lực có tác dụng thuận lợi lên nhiều mặt. Sau đây là những mặt được nêu.
- Mức đường huyết.
- Các yếu tố nguy cơ tim mạch.
- Cân nặng và thành phần cơ thể.
- Khả năng đi lại và chức năng thể chất.
- Sự khỏe mạnh về tinh thần.
Mặt cuối cùng thường bị bỏ qua nhưng lại rất đáng kể trong thai kỳ.
Vì sao vẫn cần hỏi trước.
Câu trả lời cho bạn phụ thuộc vào tình huống sản khoa của riêng bạn. Có những tình trạng khiến một số hình thức vận động không phù hợp. Việc đánh giá điều đó cần người có chuyên môn, nên bài này không đưa ra một mức vận động chung cho mọi người.
Tài liệu chuyên môn cũng nêu vài lưu ý. Người có tổn thương võng mạc nặng có thể được khuyên tránh bài tập cường độ mạnh. Người có bệnh thần kinh ngoại biên cần đi giày phù hợp và kiểm tra bàn chân hằng ngày.
Nếu bạn đang dùng insulin.
Đường huyết có thể xuống thấp sau khi vận động và kéo dài vài giờ, nên hãy hỏi nhóm chăm sóc cách chuẩn bị. Với người không dùng insulin hay thuốc kích thích tiết insulin, tài liệu ghi nhận đây là chuyện không thường gặp.
Một tình huống thường gặp
Chị Mai được chẩn đoán ở giữa thai kỳ và bỏ hẳn thói quen đi bộ buổi tối, vì mẹ chồng lo đi nhiều sẽ động thai.
Ở buổi khám sau, chị hỏi thẳng bác sĩ sản xem mình có được đi bộ không. Chị nhận được câu trả lời cho trường hợp của mình cùng vài dặn dò cụ thể, nên cả nhà yên tâm hơn.
Bạn có thể làm gì?
① Hỏi trước một câu rất ngắn
Bạn có thể hỏi "Với tình trạng của tôi thì tôi vận động được ở mức nào?". Câu hỏi này nên đặt cho người đang theo dõi thai của bạn.
② Bắt đầu từ mức bạn đang có
Nếu được đồng ý, hãy khởi động từ mức hiện tại rồi tăng dần, thay vì đặt mục tiêu lớn ngay.
③ Ngắt quãng những khoảng ngồi lâu
Đứng dậy đi lại một chút giữa các khoảng ngồi kéo dài là hoạt động nhẹ mà phần lớn mọi người làm được.
④ Dừng lại và liên hệ nếu thấy khác thường
Nếu xuất hiện những dấu hiệu mà nhóm chăm sóc thai đã dặn bạn chú ý, hãy dừng lại và liên hệ. Đừng cố hoàn thành cho đủ buổi tập.
Điều nhiều người hay hiểu nhầm
"Mang thai mà có đái tháo đường thì vận động luôn nguy hiểm."
Đây là cách hiểu phổ biến nhưng không khớp với tài liệu chuyên môn.
Hoạt động thể lực được ghi nhận có tác dụng thuận lợi lên đường huyết và nhiều mặt khác. Thay đổi lối sống, gồm cả phần vận động, được xếp là cấu phần thiết yếu của điều trị đái tháo đường thai kỳ.
Điều này không có nghĩa là mọi thai phụ đều vận động được như nhau. Có những tình trạng sản khoa khiến một số hình thức vận động không phù hợp. Vì vậy câu trả lời đúng nằm ở việc hỏi đội ngũ chăm sóc thai để có mức phù hợp cho riêng bạn.
Bạn thử nhớ lại
Nếu người nhà nói "Có bầu lại thêm bệnh thì nằm nghỉ cho lành", bạn sẽ trả lời thế nào trong hai câu?
Thử nói thành tiếng. Nếu câu trả lời của bạn có ý vận động là một phần của điều trị và có ý mức phù hợp do đội ngũ chăm sóc thai quyết định, nghĩa là bạn đã nắm được ý chính.
Kiểm tra nhanh
Câu 1. Cách tiếp cận nào sau đây phù hợp nhất với hướng dẫn chuyên môn?
- A. Nằm nghỉ hết mức cho tới khi sinh
- B. Hỏi đội ngũ chăm sóc thai về mức vận động phù hợp rồi bắt đầu từ mức hiện có của mình
- C. Tập cường độ mạnh mỗi ngày để hạ đường huyết cho nhanh
- D. Tự theo một chương trình tập tìm được trên mạng
Xem giải thích
Đáp án B. Hoạt động thể lực có tác dụng thuận lợi lên đường huyết và nhiều mặt khác, nhưng mức phù hợp phụ thuộc tình huống sản khoa của từng người. Việc đánh giá đó cần người có chuyên môn.
Câu 2. Mọi thai phụ có đái tháo đường đều nên tránh vận động. Đúng hay sai?
Xem giải thích
Sai. Vận động nằm trong phần nền tảng của điều trị. Nhưng điều đó cũng không có nghĩa là ai cũng vận động được như nhau. Hãy hỏi đội ngũ chăm sóc thai để có mức phù hợp cho bạn.
Nguồn của bài này
- Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA). Quản lý đái tháo đường trong thai kỳ, Chuẩn mực chăm sóc bệnh đái tháo đường năm 2026, mục 15.
- Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA). Thúc đẩy hành vi sức khỏe tích cực và sự khỏe mạnh, Chuẩn mực chăm sóc bệnh đái tháo đường năm 2026, mục 5.
Lưu ý
Nội dung này nhằm mục đích giáo dục sức khỏe. Nội dung không thay thế thăm khám, chẩn đoán hoặc chỉ định của nhân viên y tế. Hãy trao đổi với nhân viên y tế về trường hợp cụ thể của bạn.
Bản in để phát cho người bệnh
Tải bài này dưới dạng tệp Word để in phát tay. Dùng được cho người bệnh không quen đọc trên điện thoại hoặc khi cần đưa tại phòng khám.
Tải bản inBước tiếp theo
Bài tiếp theoỐm nghén, nôn hoặc ăn kém thì cần làm gì trước tiên?
Nội dung nhằm mục đích giáo dục sức khỏe. Nội dung không thay thế thăm khám hoặc chỉ định của nhân viên y tế. Lưu ý y khoa